HPV 16, 18 nguy hiểm như thế nào?
Khi nhận kết quả xét nghiệm có ghi HPV 16 hoặc HPV 18, nhiều phụ nữ rất lo lắng vì đây là hai type HPV được nhắc đến nhiều nhất trong ung thư cổ tử cung. Thực tế, HPV 16 và HPV 18 là 2 type HPV nguy cơ cao, và là nhóm liên quan đến phần lớn các trường hợp ung thư cổ tử cung trên toàn cầu. WHO cho biết các type 16 và 18 gây khoảng 76% ung thư cổ tử cung, còn NCI nêu 2 type này gây khoảng 70% ung thư cổ tử cung trên thế giới.
Tuy nhiên, điều rất quan trọng cần hiểu ngay từ đầu là: dương tính với HPV 16 hoặc 18 không có nghĩa là đã bị ung thư. Đây là xét nghiệm cho thấy có nhiễm type HPV nguy cơ cao, tức là cần được theo dõi và đánh giá đúng cách, chứ không đồng nghĩa với chẩn đoán ung thư.
HPV 16 và HPV 18 là gì?
HPV là viết tắt của Human Papillomavirus, một nhóm virus rất phổ biến lây chủ yếu qua tiếp xúc tình dục. Trong số nhiều type HPV, có khoảng 12 type nguy cơ cao, và HPV 16, 18 là hai type đáng chú ý nhất vì liên quan mạnh đến tổn thương tiền ung thư và ung thư.
Không chỉ ở cổ tử cung, HPV nguy cơ cao còn có thể liên quan đến một số ung thư khác như hậu môn, âm hộ, âm đạo, dương vật và vùng hầu họng. NCI nêu rõ HPV 16 và 18 chịu trách nhiệm cho phần lớn các ung thư liên quan HPV.
Vì sao HPV 16 và 18 được xem là nguy hiểm nhất?
Lý do chính là vì chúng có nguy cơ cao hơn trong việc gây biến đổi tế bào cổ tử cung, từ tổn thương tiền ung thư đến ung thư xâm lấn nếu tình trạng nhiễm kéo dài qua nhiều năm. ASCCP nêu rõ nhiễm HPV 16 hoặc 18 có nguy cơ cao nhất đối với CIN 3 và cả ung thư tiềm ẩn, vì vậy cần được đánh giá thêm thay vì xem như một kết quả “nhiễm HPV thông thường”.
Trong đó, HPV 16 thường được xem là type nguy cơ cao nổi bật nhất. HPV 18 cũng rất đáng lưu ý vì ngoài nguy cơ ung thư cổ tử cung nói chung, nó còn liên quan đáng kể với ung thư tuyến cổ tử cung — một thể bệnh đôi khi khó phát hiện hơn bằng sàng lọc thông thường.
Nhiễm HPV 16, 18 có phải chắc chắn sẽ thành ung thư không?
Không. Phần lớn các nhiễm HPV sẽ tự hết nhờ hệ miễn dịch trong khoảng 1–2 năm. Điều làm tăng nguy cơ là nhiễm kéo dài. Khi HPV nguy cơ cao tồn tại dai dẳng trong thời gian dài, virus có thể gây biến đổi bất thường ở tế bào cổ tử cung. Nếu các tổn thương tiền ung thư này không được phát hiện và xử trí, chúng mới có khả năng tiến triển thành ung thư.
Nói cách khác, mức độ nguy hiểm của HPV 16 và 18 nằm ở nguy cơ lâu dài, chứ không phải cứ vừa có kết quả dương tính là đồng nghĩa đang có ung thư ngay lúc đó.
Nếu xét nghiệm dương tính HPV 16 hoặc 18 thì nên hiểu thế nào?
Nếu kết quả cho thấy HPV 16 dương tính hoặc HPV 18 dương tính, người bệnh không nên hoảng sợ nhưng cũng không nên chủ quan. Theo khuyến cáo ASCCP, kết quả này thuộc nhóm cần được quan tâm đặc biệt vì nguy cơ cao hơn các type HPV nguy cơ cao khác. Trong nhiều tình huống, soi cổ tử cung là bước tiếp theo được khuyến nghị để đánh giá kỹ hơn, kể cả khi tế bào học chưa ghi nhận bất thường rõ.
Việc xử trí cụ thể còn phụ thuộc vào bối cảnh lâm sàng như tuổi, kết quả Pap, tiền sử sàng lọc trước đó, tình trạng mang thai hay không, và phác đồ tại cơ sở chuyên khoa. Nhưng về nguyên tắc, HPV 16/18 dương tính không nên chỉ bỏ qua và chờ quá lâu.
HPV 16, 18 có triệu chứng gì không?
Phần lớn trường hợp nhiễm HPV 16 hoặc 18 không có triệu chứng rõ ràng. Người bệnh thường chỉ phát hiện khi đi khám phụ khoa, làm xét nghiệm HPV hoặc tầm soát ung thư cổ tử cung. Chính vì thường âm thầm nên HPV nguy cơ cao mới cần được sàng lọc định kỳ, thay vì chờ có dấu hiệu bất thường mới kiểm tra.
Nếu đã xuất hiện tổn thương tiến triển hoặc ung thư cổ tử cung, người bệnh có thể có các biểu hiện như ra huyết âm đạo bất thường, ra huyết sau quan hệ, khí hư bất thường hoặc đau vùng chậu. Tuy nhiên, đợi tới khi có triệu chứng mới đi khám thường là quá muộn hơn so với giá trị của sàng lọc sớm.
Có thể phòng ngừa HPV 16 và 18 không?
Có. Vaccine HPV hiện nay đều bảo vệ chống lại HPV 16 và 18, là 2 type gây phần lớn các ung thư liên quan HPV. CDC nêu rõ tất cả các vaccine HPV đều bảo vệ chống lại type 16 và 18; vaccine 9 chủng còn bảo vệ thêm các type nguy cơ cao khác.
Dù đã tiêm vaccine, phụ nữ vẫn nên tầm soát cổ tử cung định kỳ theo hướng dẫn phù hợp với lứa tuổi và nguy cơ cá nhân, vì vaccine không bao phủ toàn bộ mọi type HPV nguy cơ cao.
Khi nào nên đi khám?
Anh/chị nên đi khám phụ khoa hoặc tầm soát cổ tử cung khi:
- đã có kết quả HPV 16 dương tính hoặc HPV 18 dương tính;
- có kết quả xét nghiệm HPV bất thường nhưng chưa hiểu ý nghĩa;
- có ra huyết âm đạo bất thường, ra huyết sau quan hệ, khí hư bất thường kéo dài;
- chưa từng tầm soát ung thư cổ tử cung hoặc đã quá lâu chưa kiểm tra.
Kết luận
Nếu hỏi HPV 16, 18 nguy hiểm như thế nào, thì câu trả lời là: đây là 2 type HPV nguy cơ cao nhất, liên quan đến phần lớn ung thư cổ tử cung và nhiều ung thư liên quan HPV khác. Chúng nguy hiểm vì có khả năng gây tổn thương tiền ung thư và ung thư khi nhiễm kéo dài, nhưng dương tính không đồng nghĩa đã bị ung thư. Điều quan trọng nhất là phát hiện sớm, theo dõi đúng và soi cổ tử cung khi có chỉ định.
ĐÔI NÉT VỀ THANH TÂM
Phòng Khám Sản Phụ Khoa Thanh Tâm
Địa chỉ: Ô182, Lô DC 45, Đ D26, KDC Việt Sing, KP 4, P An Phú, TP Thuận An, T Bình Dương
Email: phongkham@tamthanhnt.com
Hotline: 0898 328 279
Website: tamthanhnt.com
Google map: Phòng Khám Sản Phụ Khoa Thanh Tâm
